Jagdpanzer IV był niemieckim niszczycielem czołgów z okresu drugiej wojny światowej, zaprojektowanym jako niskoprofilowy pojazd przeciwpancerny o silnym uzbrojeniu i pochylonym opancerzeniu. Powstał na podwoziu czołgu PzKpfw IV, a jego zadaniem było zwalczanie czołgów przeciwnika oraz wspieranie piechoty ogniem bezpośrednim. Prace konstrukcyjne rozpoczęto w 1943 roku, a produkcję seryjną uruchomiono w 1944 roku.

Za opracowanie pojazdu odpowiadała firma Vomag, czyli Vogtländische Maschinenfabrik AG z Plauen, która stała się głównym producentem Jagdpanzera IV. W wytwarzaniu uczestniczyły również zakłady Nibelungenwerk w St Valentin, które produkowały podwozia i elementy rodziny PzKpfw IV. Uzbrojenie dostarczały przedsiębiorstwa specjalizujące się w artylerii i osprzęcie, a płyty pancerne i wyposażenie powstawały w sieci kooperantów.

Jagdpanzer IV wyróżniał się bardzo niską sylwetką i mocno pochylonymi płytami pancerza, co zwiększało skuteczność ochrony bez konieczności nadmiernego zwiększania masy. W porównaniu z wcześniejszymi niszczycielami czołgów o odkrytych nadbudowach pojazd oferował załodze znacznie lepszą ochronę, ponieważ miał całkowicie zamknięty przedział bojowy. Napęd stanowił silnik Maybach HL 120 TRM, dwunastocylindrowy gaźnikowy silnik w układzie V, chłodzony cieczą, o mocy 300 KM. Dzięki temu Jagdpanzer IV osiągał około 40 km/h na drodze.

Występowało kilka głównych odmian, które różniły się przede wszystkim uzbrojeniem i detalami konstrukcyjnymi. Podstawową wersją był Jagdpanzer IV z armatą 7,5 cm PaK 39 L/48, która zapewniała dobrą skuteczność przeciw większości czołgów alianckich na typowych dystansach. W miarę wzrostu opancerzenia przeciwnika wprowadzono odmianę Jagdpanzer IV L/70, w której zastosowano długolufową armatę 7,5 cm PaK 42 L/70. Ta wersja miała znacznie lepsze parametry przeciwpancerne, ale dłuższa armata i cięższy przód pogarszały prowadzenie i obciążały zawieszenie, co wpływało na komfort jazdy i zużycie podzespołów.

Uzbrojenie pomocnicze stanowił karabin maszynowy MG 42 kalibru 7,92 mm, a w części pojazdów stosowano rozwiązania umożliwiające prowadzenie ognia z wnętrza bez narażania załogi. Jagdpanzer IV był wykorzystywany na froncie wschodnim i zachodnim, gdzie szczególnie dobrze sprawdzał się w obronie i zasadzkach, wykorzystując niską sylwetkę, dobre opancerzenie czołowe i wysoką skuteczność armaty.

Pod koniec wojny Jagdpanzer IV nadal pozostawał groźnym przeciwnikiem, jednak coraz większa przewaga materiałowa aliantów oraz trudności produkcyjne i logistyczne ograniczały jego wpływ na przebieg działań. Mimo to konstrukcja ta uchodzi za jedną z najbardziej udanych wśród niemieckich niszczycieli czołgów, łącząc relatywnie prostą produkcję z dobrą ochroną i silnym uzbrojeniem.



Dane techniczne Jagdpanzer IV, główne odmiany



Zdjęcie:
Banznerfahrer, Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0